برندبوک چیست؟ هر آنچه کتابچه هویت بصری برند باید داشته باشد

برندبوک چیست؟

برندبوک (Brand Book) که با نام‌های برند گاید (Brand Guidelines)، کتابچه راهنمای برند یا کتابچه هویت بصری هم شناخته می‌شود، سندی است که قوانین و اصول پایه برای حفظ یکپارچگی برند را ثبت می‌کند. این قوانین برای همه کسانی است که با برند کار می‌کنند: طراحان داخلی و بیرونی، چاپخانه، تیم بازاریابی، ادمین شبکه‌های اجتماعی و حتی تابلوساز.

برندبوک آخرین مرحله طراحی هویت بصری است. وقتی لوگو، رنگ‌ها، فونت‌ها و عناصر گرافیکی نهایی شدند، برندبوک توضیح می‌دهد این اجزا چطور کنار هم قرار بگیرند تا نتیجه همیشه یکدست باشد.

چرا هر برند به برندبوک نیاز دارد؟

بدون برندبوک، هر کسی برداشت خودش را از برند اجرا می‌کند: یکی لوگو را کمی کشیده‌تر می‌کند، دیگری رنگ نارنجی را کمی قرمزتر چاپ می‌کند و سومی برای پست‌ها فونت دیگری انتخاب می‌کند. هر کدام از این تغییرها کوچک است، اما چند ماه بعد برند شما در هر رسانه شکل متفاوتی دارد. برندبوک این مشکل‌ها را حل می‌کند:

• یکپارچگی: برند روی کاغذ، صفحه نمایش، پارچه و تابلو یک‌شکل دیده می‌شود.
• سرعت کار: طراح یا آژانس جدید بدون جلسه‌های طولانی می‌فهمد چه کاری مجاز است.
• کاهش هزینه: خطای چاپ و دوباره‌کاری کمتر می‌شود، چون کدهای رنگ و اندازه‌ها از پیش مشخص است.
• حفظ ارزش برند: برندی که سال‌ها یکدست دیده شود، در ذهن مشتری ماندگارتر و معتبرتر است.

بخش‌های اصلی برندبوک

ساختار برندبوک از برندی به برند دیگر فرق می‌کند، اما بیشتر برندبوک‌های حرفه‌ای این بخش‌ها را دارند:

۰۱۱. معرفی برند

چند صفحه کوتاه درباره داستان، ماموریت، ارزش‌ها و مخاطب برند. این بخش به هر کسی که برندبوک را باز می‌کند کمک می‌کند بفهمد چرا قوانین بعدی این‌طور تعریف شده‌اند. اگر هنوز این پایه‌ها را مشخص نکرده‌اید، مقاله برندسازی چیست نقطه شروع خوبی است.

۰۲۲. لوگو و نسخه‌های آن

نسخه اصلی لوگو، نسخه‌های افقی و عمودی، نسخه تک‌رنگ و سیاه‌وسفید، نسخه معکوس برای پس‌زمینه تیره و نشان کوچک برای آیکون. برای هر نسخه مشخص می‌شود کجا باید استفاده شود. فلسفه طراحی لوگو و معنای فرم آن هم معمولاً همین‌جا توضیح داده می‌شود.

۰۳۳. حریم و حداقل اندازه لوگو

حریم لوگو (Clear Space) فضای خالی دور لوگوست که هیچ متن یا تصویری نباید وارد آن شود. حداقل اندازه هم تعیین می‌کند لوگو در چاپ و نمایشگر از چه اندازه‌ای کوچک‌تر نشود تا جزئیاتش خوانا بماند. این دو قانون ساده، بیشترین اثر را در حرفه‌ای دیده شدن لوگو دارند.

۰۴۴. استفاده‌های نادرست از لوگو

یک صفحه با مثال‌های تصویری از کارهایی که نباید انجام شود: کشیدن یا فشردن لوگو، چرخاندن، تغییر رنگ، اضافه کردن سایه و افکت، قرار دادن روی پس‌زمینه شلوغ یا جابه‌جا کردن اجزای آن. این صفحه معمولاً پرکاربردترین صفحه برندبوک است.

۰۵۵. رنگ‌های سازمانی

رنگ‌های اصلی و مکمل با کدهای دقیق برای هر نوع کاربرد: Pantone برای چاپ با رنگ خاص، CMYK برای چاپ افست، RGB و HEX برای نمایشگر و وب. درجه‌های روشن‌تر هر رنگ (مثلاً ۴۰، ۶۰ و ۸۰ درصد) و نسبت استفاده از رنگ‌ها هم در این بخش تعیین می‌شود.

برای نمونه، در هویت بصری پژواک (مرکز خیریه حمایت از بیماران سرطانی) رنگ اصلی بنفش Pantone 2082 C با کد ‎#794E91 و رنگ مکمل صورتی Pantone 244 C با کد ‎#E69BDB تعریف شد و برای هر کدام سه درجه روشن‌تر هم مشخص شد تا در طراحی‌ها از رنگ‌های خارج از پالت استفاده نشود.

۰۶۶. تایپوگرافی

فونت‌های فارسی و لاتین برند، وزن‌های مجاز (مثلاً Bold برای تیتر و Regular برای متن)، اندازه‌های پیشنهادی و فاصله سطرها. برای برندهای دوزبانه، هماهنگی فونت فارسی و انگلیسی اهمیت ویژه‌ای دارد. درباره انتخاب فونت، مقاله فونت لوگو چیست را ببینید.

۰۷۷. پترن، آیکون و عناصر گرافیکی

پترن سازمانی، آیکون‌ها، کادرها، خطوط و هر عنصر گرافیکی که از فرم لوگو گرفته شده، همراه با قوانین استفاده از آن‌ها. سبک عکاسی و تصویرسازی برند هم در این بخش می‌آید.

۰۸۸. کاربرد روی اقلام

نمونه اجرای هویت روی ست اداری (کارت ویزیت، سربرگ، پاکت نامه)، قالب پست و استوری، بنر، بسته‌بندی، تابلو، یونیفرم و فضای داخلی دفتر. این صفحه‌ها به تیم شما نشان می‌دهند قوانین قبلی در عمل چه شکلی دارند.

برندبوک چند صفحه است؟

برندبوک می‌تواند از یکی دو صفحه تا چند صد صفحه باشد. یک کسب‌وکار نوپا معمولاً با برندبوکی ده تا بیست صفحه‌ای که لوگو، رنگ‌ها، فونت‌ها و چند نمونه کاربرد را پوشش می‌دهد، کاملاً راه می‌افتد. سازمان‌های بزرگ با شعبه‌ها و محصولات متعدد، بخش‌های جداگانه‌ای برای بسته‌بندی، تبلیغات محیطی و دیجیتال هم دارند. ملاک خوب بودن برندبوک حجم آن نیست، بلکه این است که پاسخ سوال‌های روزمره تیم شما را بدهد.

تفاوت برندبوک، برند گاید و استایل گاید

این اصطلاح‌ها در بیشتر پروژه‌ها به یک سند اشاره دارند. با این حال، بعضی تیم‌ها «برندبوک» را برای سند کامل‌تری به کار می‌برند که داستان، شخصیت و لحن نوشتاری برند را هم دارد، و «برند گاید» یا «استایل گاید» را برای بخش فنی که فقط قوانین بصری را توضیح می‌دهد. در استودیو مونس خواه این سند با نام «کتابچه PDF هویت بصری برند» تحویل داده می‌شود و باید و نبایدهای بصری برند را در تبلیغات و همه اقلام پوشش می‌دهد.

نکات تهیه یک برندبوک کاربردی

• تصویری بنویسید: به جای جمله‌های طولانی، هر قانون را با یک مثال درست و یک مثال نادرست نشان دهید.
• کدهای دقیق بدهید: «آبی تیره» کافی نیست؛ کد Pantone، CMYK، RGB و HEX را بنویسید.
• فایل‌ها را ضمیمه کنید: برندبوک بدون فایل‌های لوگو در فرمت‌های استاندارد و فونت‌ها، نیمه‌کاره است.
• در دسترس نگه دارید: نسخه PDF را برای همه کسانی که با برند کار می‌کنند بفرستید، نه فقط مدیر بازاریابی.
• به‌روز کنید: هر بار که قلم جدیدی به هویت اضافه شد یا قانونی تغییر کرد، برندبوک را هم به‌روز کنید.

جمع‌بندی

برندبوک همان چیزی است که هویت بصری را از یک فایل لوگو به یک سیستم قابل اجرا تبدیل می‌کند. اگر برند شما هنوز برندبوک ندارد، یا هویت بصری‌اش در شبکه‌های اجتماعی و چاپ‌ها پراکنده شده است، کتابچه هویت بصری بخشی از پکیج طلایی استودیو مونس خواه است. جزئیات پکیج‌ها را در صفحه قیمت و تعرفه طراحی لوگو ببینید یا برای بررسی وضعیت برندتان مشاوره رایگان بگیرید.